Desmatamento na Amazônia aumenta presença de morcegos em áreas urbanas de Rondônia, aponta estudo da USP

17 janeiro, 2025

Pesquisa detecta parasitas portadores de bactérias associadas a doenças humanas. O avanço do desmatamento na Amazônia, aliado às mudanças climáticas, está provocando mudanças profundas no comportamento de morcegos, forçando sua migração para áreas urbanas.

Um estudo coordenado pelo ICB5/USP em Monte Negro (RO) identificou que entre 70% e 80% dos morcegos capturados estavam em zonas urbanas ou periurbanas, evidenciando como a destruição de habitats naturais tem aproximado esses animais das cidades.

 “Os morcegos são atraídos pela oferta de abrigo, como sótãos de igrejas e galpões abandonados, e pela maior disponibilidade de alimento, já que a iluminação pública atrai insetos”, explica o professor Luís Marcelo Aranha Camargo,

Camargo também destaca o fenômeno conhecido como spillover, ou transbordamento, que ocorre quando as alterações ambientais levam à migração de espécies silvestres para ambientes urbanos, aumentando a proximidade com os seres humanos e, consequentemente, o risco de transmissão de doenças.

 Financiada pelo Conselho Nacional de Desenvolvimento Científico e Tecnológico (CNPq), a pesquisa revelou um potencial risco à saúde pública. Os ectoparasitos encontrados nos morcegos como carrapatos e moscas testaram positivo para bactérias dos gêneros Rickettsia e Bartonella.

A primeira está associada à febre maculosa, enquanto a segunda pode causar doenças como febre das trincheiras e anemia febril aguda. Embora não tenha sido comprovada transmissão para humanos, o estudo reforça a necessidade de monitoramento constante.

As capturas ocorreram três vezes ao mês, entre 17h e 23h, utilizando redes de neblina quase invisíveis à ecolocalização dos animais e busca ativa com o uso de puçá. Após serem submetidos a procedimentos não invasivos, os morcegos eram devolvidos ao local de captura.

Os pesquisadores pretendem expandir o estudo para regiões na fronteira entre Rondônia e Mato Grosso, onde há uma zona de transição entre Floresta Amazônica e Cerrado. “Esses ecossistemas raros podem abrigar espécies de morcegos e parasitas ainda desconhecidos”, observa o pesquisador.

Camargo destaca que, embora muitas vezes temidos, os morcegos desempenham papéis fundamentais no equilíbrio ecológico, como o controle de pragas, disseminação de sementes e a polinização. Apenas 5% das espécies são hematófagas, e a maioria se alimenta de frutos, néctar ou insetos.

Embora ainda não haja casos registrados da doença em humanos na região, testes feitos pelos pesquisados com 450 cães na região mostraram que 15% a 20% dos animais testaram positivos para a presença de anticorpos contra Leishmania chagasi.

Esse trabalho foi feito com testes rápidos, em parceria com o Ministério da Saúde. “Os cães atuam como hospedeiros e podem transmitir o protozoário aos humanos por meio do flebotomíneos, conhecido como mosquito-palha”, detalha o professor.

Foram capturados, até o momento 102 espécimes de flebotomíneos que estão sendo submetidos a testes de biologia molecular para ver se estão infectados. Além disso, o sangue dos cães que testaram positivo ao teste rápido está sendo testados por técnicas de biologia molecular para verificar se de fato estão infectados.

“Acredita-se que na Ásia a transmissão aconteceu a partir de morcegos “raposa-voadora”, porém, no Brasil, não temos essa espécie, mas sim morcegos menores, por isso queríamos entender se esses animais também podem ser infectados por variantes do SARS-CoV-2”, afirma Camargo.

Realizado em conjunto com o Ministério da Saúde, ICB5/USP e o Instituto Butantan, esse braço da pesquisa objetiva prever um possível surto envolvendo variantes do SARS-CoV-2. Atualmente, as amostras estão sendo estudadas na USP/SP.

Por: Ângela Trabbold

Comentarios

Kavbet güncel giriş Kavbet giriş Kavbet Klasbahis güncel giriş Klasbahis giriş Klasbahis Superbetin güncel giriş Superbetin giriş Superbetin jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet barbibet güncel giriş barbibet giriş barbibet ngsbahis güncel giriş ngsbahis giriş ngsbahis ngsbahis güncel giriş ngsbahis giriş ngsbahis betturkey güncel giriş betturkey giriş betturkey extrabet güncel giriş extrabet giriş extrabet betlike güncel giriş betlike giriş betlike betpas güncel giriş betpas giriş betpas ngsbahis güncel giriş ngsbahis giriş ngsbahis vaycasino güncel giriş vaycasino giriş vaycasino holiganbet güncel giriş holiganbet giriş holiganbet casibom güncel giriş casibom giriş casibom vaycasino güncel giriş vaycasino giriş vaycasino holiganbet güncel giriş holiganbet giriş holiganbet superbetin güncel giriş superbetin giriş superbetin klasbahis güncel giriş klasbahis giriş klasbahis mostbet güncel giriş mostbet giriş mostbet bahsegel güncel giriş bahsegel giriş bahsegel betsat güncel giriş betsat giriş betsat marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis iptv al iptv satın al ıptv al ıptv satın al ıptv mariobet güncel giriş mariobet giriş mariobet betkom güncel giriş betkom giriş betkom ngsbahis güncel giriş ngsbahis giriş ngsbahis enbet güncel giriş enbet giriş enbet holiganbet güncel giriş holiganbet giriş holiganbet holiganbet güncel giriş holiganbet giriş holiganbet holiganbet güncel giriş holiganbet giriş holiganbet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet betgaranti güncel giriş betgaranti giriş betgaranti betgaranti marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis enbet güncel giriş enbet giriş enbet marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis kavbet güncel giriş kavbet giriş kavbet kavbet tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet betwoon güncel giriş betwoon giriş betwoon spinco güncel giriş spinco giriş spinco betgaranti güncel giriş betgaranti giriş betgaranti betgaranti betturkey güncel giriş betturkey giriş betturkey fixbet güncel giriş fixbet giriş fixbet vilcasino güncel giriş vilcasino giriş vilcasino vilcasino güncel giriş vilcasino giriş vilcasino vilcasino güncel giriş vilcasino giriş vilcasino tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis matadorbet güncel giriş matadorbet giriş matadorbet tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis betorspin güncel giriş betorspin giriş betorspin mostbet güncel giriş mostbet giriş mostbet tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet superbetin güncel giriş superbetin giriş superbetin mariobet güncel giriş mariobet giriş mariobet betkom güncel giriş betkom giriş betkom betsat güncel giriş betsat giriş betsat betsat güncel giriş betsat giriş betsat superbetin güncel giriş superbetin giriş superbetin superbetin güncel giriş superbetin giriş superbetin betsat güncel giriş betsat giriş betsat betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis bets10 güncel giriş bets10 giriş bets10 bets10 güncel giriş bets10 giriş bets10 betsat güncel giriş betsat giriş betsat extrabet güncel giriş extrabet giriş extrabet marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis süperbetin giriş süperbetin betwoon güncel giriş betwoon giriş betwoon vaycasino güncel giriş vaycasino giriş vaycasino vaycasino betsat güncel giriş betsat giriş betsat casibom güncel giriş casibom giriş casibom matadorbet güncel giriş matadorbet giriş matadorbet tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet tipobet güncel giriş tipobet giriş tipobet kavbet güncel giriş kavbet giriş kavbet kavbet casibom güncel giriş casibom giriş casibom casibom güncel giriş casibom giriş casibom casibom güncel giriş casibom giriş casibom casibom güncel giriş casibom giriş casibom casibom casibom güncel giriş casibom giriş casibom mrking güncel giriş mrking giriş mrking meritking güncel giriş meritking giriş meritking betnano güncel giriş betnano giriş betnano betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark pusulabet güncel giriş pusulabet giriş pusulabet betpas güncel giriş betpas giriş betpas betnano güncel giriş betnano giriş betnano betsat güncel giriş betsat giriş betsat betsat güncel giriş betsat giriş betsat matbet güncel giriş matbet giriş matbet matbet güncel giriş matbet giriş matbet pusulabet güncel giriş pusulabet giriş pusulabet pusulabet güncel giriş pusulabet giriş pusulabet betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis betnano güncel giriş betnano giriş betnano betnano güncel giriş betnano giriş betnano betnano güncel giriş betnano giriş betnano jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet betnano güncel giriş betnano giriş betnano jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet vaycasino güncel giriş vaycasino giriş vaycasino vaycasino betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis vaycasino güncel giriş vaycasino giriş vaycasino vaycasino marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark vaycasino güncel giriş vaycasino giriş vaycasino vaycasino betpark güncel giriş betpark giriş betpark betpark marsbahis güncel giriş marsbahis giriş marsbahis marsbahis jojobet güncel giriş jojobet giriş jojobet